ลองฝึกตาม 6 วิธีนี้ดู จะรู้ว่าสมองตัวเอง รีเซ็ตได้จริง #อ่านจบปุ๊ปเก่งขึ้นปั๊ป [1] เริ่มเรียนรู้สิ่งใหม่ =... สมองสร้างสายไฟ ใหม่ ทุกครั้งที่คุณทำสิ่งที่ไม่เคยทำมาก่อน สมองจะ “ต่อวงจรใหม่” ระหว่างเซลล์ ประสาท (neurons) เหมือนวางถนนเส้นใหม่ในเมืองที่ยังไม่เคยมี ใครเดิน ยิ่งคุณใช้ถนนเส้นนั้นบ่อยเท่าไร ทางก็ยิ่งชัด ยิ่งเร็ว ยิ่งแข็งแรง แต่ถ้าคุณเลิกใช้ มันจะค่อย ๆ หายไป เริ่มจากสิ่งเล็ก ๆ ที่คุณไม่เคยลอง เช่น เขียนมืออีกข้าง เดินทางที่ใหม่ๆ เรียนรู้สกิล ใหม่ ทักษะใหม่ๆ อ่านหนังสือแนวอื่นๆที่เรา ไม่ถนัด ห้ามบอกตัวเองว่า “ยังไม่พร้อม” เพราะ สมองพร้อมเปลี่ยนเสมอ [2] สมองเปลี่ยนได้ 3 ชั้น (3-Level Reset) Dr. Lara Boyd อธิบายว่า สมองเราอัปเดต ตัวเองได้ 3 ระดับ เหมือนเฟิร์มแวร์ที่เรียนรู้จากการใช้งาน (1) Chemical Change - การเปลี่ยนระดับ สารเคมีในสมอง คือช่วง “อินสแตนต์” ที่เรารู้สึกว่าจำได้ทันที หลังเรียน แต่ถ้าไม่ฝึกซ้ำ มันจะจางลง (2) Structural Change - การสร้าง โครงสร้างใหม่ของเซลล์ประสาท นี่คือการเปลี่ยนแบบ “ถาวร” ที่ทำให้เรามี ความจำระยะยาว (3) Functional Change - สมองเริ่มทำงาน ประสานกันดีขึ้น ส่วนที่ใช้บ่อยจะเปิดติดเร็วขึ้น สมองทำงาน ลื่นขึ้น ถ้าอยากให้สมองเปลี่ยนจริง ต้อง “ทำ ซ้ำ” จนถึงระดับโครงสร้าง เพราะนั่นคือจุดที่สมองสร้างวงจรถาวรให้ตัว เอง แค่ เข้าใจ ไม่พอ สมองไม่เปลี่ยนจากคำ ว่า "อ๋อ"มันจะเปลี่ยนก็ต่อเมื่อคุณ "ลองทำ > ทำซ้ำ > ทำจนชิน" เช่น ถ้าเราอ่านหนังสือ 1 ครั้งแล้ว "เข้าใจ" นี่คือchemical change (ชั่วคราว) แต่ถ้าเรากลับมา “อธิบายให้คนอื่นฟัง”, “เขียนสรุป", "เอาไปลงมือทำจริง" สมองจะเริ่ม สร้างเส้นทางเชื่อมใหม่ ระหว่าง neuron = นี่คือ structural change (ถาวรกว่า) [3] ทำไมบางคนเรียนรู้ไวกว่าอีกคน เพราะ Neuroplasticity ของแต่ละคนไม่เท่า กัน สมองแต่ละคนมีโครงสร้างเฉพาะตัว เหมือน ลายนิ้วมือ บางคนจำด้วยภาพ บางคนจำด้วยการเขียน บางคนจำด้วยการอธิบายออกเสียง ไม่มีสูตรเดียวที่ใช้ได้กับทุกสมอง สิ่งที่ได้ผลคือ “หาวิธีที่เข้ากับสมองของคุณ ที่สุด" ทดลองหลายแบบ ฟัง ดู เขียน พูด แล้ว สังเกตว่าวิธีไหนจำแม่นสุด อย่าเทียบกับใคร เพราะสมองคุณคือDesign เฉพาะตัว [4] สมองเปลี่ยนได้ทั้งทางดีและร้าย Neuroplasticity คือดาบสองคม มันเปลี่ยนได้ทั้งในทางที่ทำให้คุณดีขึ้น และ แย่ลง ถ้าคุณเสพสิ่งเดิมซ้ำ ๆ ทุกวัน เช่น ความเครียด ข่าวลบ หรือสภาพแวดล้อมเดิมๆ สมองจะ "บันทึก" ความคิดแบบนั้นไว้ จนกลายเป็น pattern ของชีวิตเราเอง (เหมือนเราชอบเรื่องแย่ๆ) แต่ถ้าคุณเปลี่ยนวงจรซ้ำในทางดี สมองจะสร้างเส้นทางใหม่ที่แข็งแรงกว่า ตั้งเวลา digital detox หรือเขียน gratitude list ให้สมองได้ “หายใจ" อย่าเสพลบซ้ำทุกวัน เพราะนั่นคือการฝึก สมองให้คิดแบบเดิม [5] วิธีฝึกให้สมองเปลี่ยนจริง Dr. Lara Boyd บอกว่า "Behavior is the engine of change." สิ่งที่คุณทำซ้ำ คือสิ่งที่สมองจะจดจำ (1) ฝึกซ้ำอย่างตั้งใจ (Deliberate Practice) - ยิ่งเจอเรื่องยากๆ สมองยิ่งโต (2) ออกกำลังกาย - เพิ่มเลือดและออกซิเจน ให้สมอง (3) ฝึกซ้ำในสภาพแวดล้อมที่เหมาะสม เพื่อให้ structural changes ติดทน ( (4) ลดพฤติกรรมซ้ำที่ไม่ดี - หยุดทำสิ่งที่ หล่อหลอมวงจรเดิม (5) เรียนรู้ต่อเนื่อง - สมองจะคงความ ยืดหยุ่นไว้ตลอดชีวิต อย่าทำหลายอย่างพร้อมกัน เพราะ multitasking ทำให้สมองไม่สร้างวงจรลึก [6] Our brain is shapeable - สมองของเรา ปั้นได้เหมือนดินเหนียว ยิ่งฝึกถูกทาง มันยิ่งแข็งแรง ยิ่งขี้เกียจคิด มันยิ่งฝ่อ อย่าให้สมองถูกโปรแกรมด้วยสิ่งที่คุณทำ โดยไม่รู้ตัว เพราะทุกพฤติกรรมคือการ “ออกแบบสมอง ใหม่ทุกวัน" ใช้พฤติกรรมซ้ำให้เป็น “โปรแกรมดี” เช่น การอ่าน คิดบวก สร้างสรรค์ หยุดฝึกสิ่งเดิมที่ทำให้คุณวนลูป เพราะ สมองจะจำมันเป็นนิสัย #สรุปแบบลงดาบ -สมองไม่ตายตัว มันเปลี่ยนแปลงได้ทุกวัน -ทุกการเรียนรู้คือการ “เดินสายไฟใหม่” ให้ สมอง -ทำสิ่งนั้นซ้ำๆ = สมองแข็งแรง พัฒนา - หยุดทำ = สมองก็หายไปตาม (สังเกตุเรื่องที่เรียนมาสมัยก่อนคืนครูหมด) - Neuroplasticity คือกล้ามเนื้อของความ คิด ฝึกถูก = สมองใหม่ ฝึกผิด = สมองเดิม #ช่วงchallenge ลองฝึกตามนี้สัก 14 วัน [1] ฝึกทำสิ่งใหม่วันละอย่าง อ่านเรื่องที่ไม่เคยสนใจ, เขียนมืออีกข้าง, เปลี่ยนเส้นทางกลับบ้าน [2] ฝึกใช้สมองอย่างมีสติ (Deliberate Practice) เวลาทำงานหรือเรียน ให้โฟกัสลึกแทนที่จะ ทำหลายอย่างพร้อมกัน [3] ฝึกหยุดพฤติกรรมที่ไม่เสริมวงจรสมอง เช่น doom scroll, เสพข่าวลบๆ, เช็กมือถือก่อนนอน Train your brain, before it trains youshow more
