Loading video...

Video Failed to Load

There was a problem loading this video. This could be due to a temporary network issue or the video might be unavailable.

Боловсролын сайд Л.Энх-Амгалан тантай санал нэг байна Боловсрол бол Монгол Улсын хамгийн том МЕГА төсөл. Зам, барилга, бетон, асфальт хэдэн жилийн дараа хуучирдаг. Харин боловсролд хийсэн хөрөнгө оруулалт үеийн үед үр өгөөжөө өгдөг. Тиймээс нийслэлийн 2.3 их наяд төгрөгийг зөвхөн газар ухаж, бетон цутгах биш, ойрын 5 жилд боловсрол... руу чиглүүлэх талаар бодох цаг болсон. Дэлхийн түвшний сургууль Англи хэл, технологийн боловсрол Инженер, программист, эрдэмтэн бэлтгэх тогтолцоо Багшийн цалин, чадвар, нэр хүнд Хүүхэд бүрт тэгш боломж Энд мөнгө хийвэл Монголын ирээдүй л гэрэлтэнэ. Газарт булсан мөнгө нэг өдөр элэгдэнэ. Харин хүүхдийн тархинд хийсэн хөрөнгө оруулалт хэзээ ч үнэгүйддэггүй! Өнөөдөр боловсролдоо зоригтой хөрөнгө оруулж чадвал хэдхэн жилийн дараа Монголын ирээдүй гялалзах болно!show more

r. davaadorj

17,073 subscribers

11,878 views • 4 months ago •via X (Twitter)

Anya Rossi• Live Now

Private livecam show

13 Comments

Хоёр хангай нутаг4 months ago

@enkhamgalanmp Салбараа зөв тодорхойлоод, асуудлаа нууж биш ил гаргаж боломжийн хэмжээнд шийдээд яваа сайд гэж үнэлж бгаа. Боловсролын нэр барьсан луйварчид залилан нөхдүүдтэй ч үзэлцэж бн. МУИС-тай төстэй товчлол бүхий нэртэй тэр нэг ил цагаан луйварчинтай үзсээр бгаад буулгаад авах шиг...

Oyunchimeg Demchig4 months ago

@Byamba555 @enkhamgalanmp Үнээн, Боловсрол-Мега төсөл. Засгийн газрын "Чөлөөлье" шинэчлэлийн хүрээнд өчигдөр болсон (08.05.26) Боловсролын доноруудын зөвлөлдөх уулзалт байна. Монгол хүүхэд бүрийг мэдлэг чадвар, хоцрогдлоос чөлөөлөхөд 5,5 тэрбум төг санхүүжилт шаардлагатай гэж тооцоолсон байна лээ.

MEEJ4 months ago

@TegshbayarShara @enkhamgalanmp Боловсролын реформын гол саадууд Боловсролын яам болон харьяа агентлаг дотор нь л бгаа. Тэднээс салж чадвал бусад тийм хүнд биш дээ. Бодвол өөрөө мэдэж бгаа даа. Зориг харин бий юу? Ирээдүйн карьераа болоод ирээдүйн хүүхдүүдийг золиослоод попроод өнгөрөх үү???? Харж л сууя.

mijee bini4 months ago

@tsbat_IT @enkhamgalanmp Түгдийчээд үнэн поп гар. Урт үстэй ламаар зодуулаад гөлөн царайлаад зогсож байсан шаал мухар сүжигтэй гар боловсролын сайд хийж бн гэхээр ой гутах шиг

Zolboo4 months ago

@enkhamgalanmp Миний мэдэхээр 2 удаа боловсролын сайд бсан. Ковидын үед бас сайд бсан. Одоо тэгсэн хүүхдийн хичээлийн хоцрогдол өмнөх наранбаярын буруу болцон.

Bayanbat Badatch4 months ago

@enkhamgalanmp Заавал нийслэлийн мөнгөнөөс авах гээд байх юм хэдэн их наяд тэрбумаар нь хулгай хийсэн төрд байсан олон хулгайч нараасаа аваач төр засагт төрийн байгуулагуудад шургалдаг хулгайч нараа зогсоогооч нийслэлчүүд бид утаагүй түгжирэлгүй цэвэр эрүүл орчинд амьдармаар байна

Tsmaa4 months ago

@TMendsaikhan @enkhamgalanmp Одоо л ойлгож байгаа юм уу

ил тод4 months ago

@Tsatska689 @enkhamgalanmp Энх-Амгалан сайд 2024 оны сонгуульд зооиулан Хөвсгөл, Булган,Орхонд өгсөн БСЗээлүүдээ шалгуулчихмаар байгаа юм !!!!!! Ямарч шалгуургүй хүүхдүүдэд гадаадад сургууль явуулсан шүү!!! Татвар төлөгчдийн мөнгө хайран бна. Хэзээ 1-н цагт шалгах байлгүй?

Venera Sh4 months ago

@enkhamgalanmp Судалгаа харвал боловсролын чанар сайжрах тусам хүмүүсийн орлого дээшилдэг. Мөн, Казахстан боловсролдоо дорвитой ХӨ хийж эхлээд хэдэн жил болж байна. Гадны их суургуулиудыг аваад ирж байна. Манай улс боловсролыг хамгийн том МЕГА төсөл болгох ёстой. Санал нэг байна.

b&b4 months ago

@enkhamgalanmp Гудамжаар алхаад Путин шиг зайрмаг идэхүү эргүүтнэ биз энэ дуракууд

Кидар4 months ago

@EnkhboldDokin @enkhamgalanmp Үнээн. Бүүр цэцэрлэгээс эхэлмээр бгаан.

Amga Badia4 months ago

@khadaa_n @enkhamgalanmp Тиймээ MEGA project

Ishee4 months ago

@Munkhba80941817 @enkhamgalanmp @enkhamgalanmp Монгол хэлний дархлааг хадгалахын тулд дэлхий даяар хэрэглэгдэж буй Duolingo -той холбох ажил хийгдэж байгаа юу? Үгүй бол бид нар туслах уу?

Related Videos

COP17-Д ОРОЛЦОГЧ ИНЖЕНЕР Н.НАЦАГНЯМ: СҮҮЛИЙН 5 ЖИЛИЙН ХУГАЦААНД МАНАЙ УЛСАД 150 САЯ АМ.ДОЛЛАРЫН ХӨРӨНГӨ ОРУУЛАЛТ ХИЙСЭН Ч НЭГ Ч МОД ТАРИАГҮЙ, ХУРАЛ ЗӨВӨЛГӨӨН ЗЭРЭГТ ЗАРЦУУЛЖ БАЙНА.

COP17-Д ОРОЛЦОГЧ ИНЖЕНЕР Н.НАЦАГНЯМ: СҮҮЛИЙН 5 ЖИЛИЙН ХУГАЦААНД МАНАЙ УЛСАД 150 САЯ АМ.ДОЛЛАРЫН ХӨРӨНГӨ ОРУУЛАЛТ ХИЙСЭН Ч НЭГ Ч МОД ТАРИАГҮЙ, ХУРАЛ ЗӨВӨЛГӨӨН ЗЭРЭГТ ЗАРЦУУЛЖ БАЙНА.

Баагий🇲🇳🇺🇸🇮🇱🇺🇦

17,583 views • 1 month ago

Хувийн хэвшил Монгол Улсын эдийн засгийн тулах багана байх болно. Харин гадаадын хөрөнгө оруулалт монголын хөгжлийн суурь нь байх болно🇲🇳

Хувийн хэвшил Монгол Улсын эдийн засгийн тулах багана байх болно. Харин гадаадын хөрөнгө оруулалт монголын хөгжлийн суурь нь байх болно🇲🇳

Лу.Гантөмөр

20,702 views • 1 year ago

Жэймс Лиотта: 2011 онд Монгол Улс Узбекистан, Тажикистан, Киргиз улсынхыг нийлүүлснээс ч өндөр дүнтэй гадаадын хөрөнгө оруулалт татаж байсан. Харин өнөөдөр Узбекистан улс дангаараа манайхаас 8 дахин их хэмжээний хөрөнгө оруулалт татаж байна

Жэймс Лиотта: 2011 онд Монгол Улс Узбекистан, Тажикистан, Киргиз улсынхыг нийлүүлснээс ч өндөр дүнтэй гадаадын хөрөнгө оруулалт татаж байсан. Харин өнөөдөр Узбекистан улс дангаараа манайхаас 8 дахин их хэмжээний хөрөнгө оруулалт татаж байна

Bloomberg TV Mongolia

13,955 views • 5 months ago

Зам дагаж хөгжил ирдэггүй. Нэг ангид 50-60 хүүхэд хичээллэж буй энэ нөхцөлд бидний нэн тэргүүнд шийдэх асуудал зам уу, сургууль уу? Манайх шиг хөдөө аж ахуй, уул уурхай голлосон, цаашдаа үйлдвэрлэлийг хөгжүүлэхээр зорьж байгаа улс боловсрол, эрүүл мэнд, эрчим хүчний салбартаа хөрөнгө оруулах ёстой боловч тийм биш байсаар ирсэн. Бид талхаа 20 хуваасны нэгийг үр хүүхдүүддээ, 30 хуваасны нэгийг эрүүл мэнддээ, 3 хуваасны нэгийг машиндаа зориулахаар байна. Хөрөнгө оруулалтыг хүний хөгжил, нийгэмд үзүүлэх бодит нөлөөллөөр нь зөв эрэмбэлэх цаг болсон. #ХүнийХөгжил #Боловсрол #ЭрүүлМэнд #эрчимхүч

Зам дагаж хөгжил ирдэггүй. Нэг ангид 50-60 хүүхэд хичээллэж буй энэ нөхцөлд бидний нэн тэргүүнд шийдэх асуудал зам уу, сургууль уу? Манайх шиг хөдөө аж ахуй, уул уурхай голлосон, цаашдаа үйлдвэрлэлийг хөгжүүлэхээр зорьж байгаа улс боловсрол, эрүүл мэнд, эрчим хүчний салбартаа хөрөнгө оруулах ёстой боловч тийм биш байсаар ирсэн. Бид талхаа 20 хуваасны нэгийг үр хүүхдүүддээ, 30 хуваасны нэгийг эрүүл мэнддээ, 3 хуваасны нэгийг машиндаа зориулахаар байна. Хөрөнгө оруулалтыг хүний хөгжил, нийгэмд үзүүлэх бодит нөлөөллөөр нь зөв эрэмбэлэх цаг болсон. #ХүнийХөгжил #Боловсрол #ЭрүүлМэнд #эрчимхүч

Ганзоригийн Лувсанжамц

17,339 views • 1 year ago

Монголбанкны Ерөнхийлөгч С.Наранцогтын хэлсэн үгийг задлаад ойлговол маш том санаа явж байна. Төв банк Засгийн газрын “касс” болохгүй байна гэдэг нь төр мөнгө дутагдлаа гээд Төв банкнаас шууд мөнгө “хэвлүүлж”, төсвийн алдагдлаа нөхдөг, популист зардлаа санхүүжүүлдэг буруу практикийг зогсооно гэсэн үг. Хэрвээ Төв банк бие даасан байж чадвал юу өөрчлөгдөх вэ? Нэгдүгээрт, инфляц тогтвортой болно. Төсвийн алдагдлыг мөнгө хэвлэж нөхөхөө больвол зах зээл дээрх илүүдэл мөнгө багасна. Ингэснээр үнийн өсөлт “хиймлээр хөөрөгдөх” нь зогсож, инфляц дунд хугацаанд буурч, тогтворжино. Хоёрдугаарт, зээлийн хүү буурах нөхцөл бүрдэнэ. Өндөр инфляцтай орчинд банк өндөр хүү тавихаас өөр аргагүй байдаг. Харин инфляц тогтворжвол эрсдэл багасна, урт хугацааны хүү буух боломж бүрдэнэ. Гуравдугаарт, эдийн засгийн бүтэц эрүүлжнэ. Төв банк Засгийн газрыг санхүүжүүлдэг үед мөнгө буруу салбар руу урсдаг, ихэвчлэн популист, богино настай, үр ашиггүй зардлууд руу. Харин бие даасан үед мөнгө илүү бүтээмжтэй, зах зээлийн шалгуураар хуваарилагдана. Гэхдээ энд нэг чухал анхаарах зүйл бий. Төв банк бие даах нь ганцаараа бүх асуудлыг шийдэх “шидэт шийдэл” биш. Хэрвээ Засгийн газар өөрөө сахилгагүй хэвээр байвал (алдагдал их, татаас замбараагүй, үр ашиггүй хөрөнгө оруулалт) Төв банк ганцаараа инфляцтай тэмцээд ч үр дүн хязгаарлагдана. Тиймээс энэ санааны гол мессеж нь улс төрөөс хараат бус, мэргэжлийн Төв банк бий болгохгүй бол инфляц, өндөр хүү, буруу бүтэц гэсэн Монголын архаг асуудлууд хэзээ ч шийдэгдэхгүй.

Монголбанкны Ерөнхийлөгч С.Наранцогтын хэлсэн үгийг задлаад ойлговол маш том санаа явж байна. Төв банк Засгийн газрын “касс” болохгүй байна гэдэг нь төр мөнгө дутагдлаа гээд Төв банкнаас шууд мөнгө “хэвлүүлж”, төсвийн алдагдлаа нөхдөг, популист зардлаа санхүүжүүлдэг буруу практикийг зогсооно гэсэн үг. Хэрвээ Төв банк бие даасан байж чадвал юу өөрчлөгдөх вэ? Нэгдүгээрт, инфляц тогтвортой болно. Төсвийн алдагдлыг мөнгө хэвлэж нөхөхөө больвол зах зээл дээрх илүүдэл мөнгө багасна. Ингэснээр үнийн өсөлт “хиймлээр хөөрөгдөх” нь зогсож, инфляц дунд хугацаанд буурч, тогтворжино. Хоёрдугаарт, зээлийн хүү буурах нөхцөл бүрдэнэ. Өндөр инфляцтай орчинд банк өндөр хүү тавихаас өөр аргагүй байдаг. Харин инфляц тогтворжвол эрсдэл багасна, урт хугацааны хүү буух боломж бүрдэнэ. Гуравдугаарт, эдийн засгийн бүтэц эрүүлжнэ. Төв банк Засгийн газрыг санхүүжүүлдэг үед мөнгө буруу салбар руу урсдаг, ихэвчлэн популист, богино настай, үр ашиггүй зардлууд руу. Харин бие даасан үед мөнгө илүү бүтээмжтэй, зах зээлийн шалгуураар хуваарилагдана. Гэхдээ энд нэг чухал анхаарах зүйл бий. Төв банк бие даах нь ганцаараа бүх асуудлыг шийдэх “шидэт шийдэл” биш. Хэрвээ Засгийн газар өөрөө сахилгагүй хэвээр байвал (алдагдал их, татаас замбараагүй, үр ашиггүй хөрөнгө оруулалт) Төв банк ганцаараа инфляцтай тэмцээд ч үр дүн хязгаарлагдана. Тиймээс энэ санааны гол мессеж нь улс төрөөс хараат бус, мэргэжлийн Төв банк бий болгохгүй бол инфляц, өндөр хүү, буруу бүтэц гэсэн Монголын архаг асуудлууд хэзээ ч шийдэгдэхгүй.

r. davaadorj

11,768 views • 6 months ago

ЭЗХ-ийн сайд Ж.Энхбаяр: Улсын төсвөөс хамгийн их татаас авдаг аймгууд гадны хөрөнгө оруулалт, хөгжлийн эсрэг хамгийн их эсрэг байр суурь илэрхийлдэг. Монгол Улсыг хөгжлийн шинэ шатанд гаргах томоохон орд нөөцөө улс төржөөд ашиглаж чадахгүй байгаагаа өөрчлөх цаг нь болсон

ЭЗХ-ийн сайд Ж.Энхбаяр: Улсын төсвөөс хамгийн их татаас авдаг аймгууд гадны хөрөнгө оруулалт, хөгжлийн эсрэг хамгийн их эсрэг байр суурь илэрхийлдэг. Монгол Улсыг хөгжлийн шинэ шатанд гаргах томоохон орд нөөцөө улс төржөөд ашиглаж чадахгүй байгаагаа өөрчлөх цаг нь болсон

liveTV.mn

10,795 views • 4 months ago

Г.Энхбат: Япон улсын хөрөнгө оруулагчид Монголын хээл хахууль хэт өндөр байгаа тул хөрөнгө оруулалт хийхэд тохиромжгүй, мөн тендер шударга бус явагддагийг онцолж байна

Г.Энхбат: Япон улсын хөрөнгө оруулагчид Монголын хээл хахууль хэт өндөр байгаа тул хөрөнгө оруулалт хийхэд тохиромжгүй, мөн тендер шударга бус явагддагийг онцолж байна

Bloomberg TV Mongolia

15,943 views • 10 months ago

Оюутолгой компанийн санхүү эрхэлсэн захирал Б.Дуламсүрэн: Өнөөдрийг хүртэл авсан зээл Монгол Улсын ч, Монголын ард түмний ч зээл биш Оюутолгойн үр өгөөжийг Монгол Улс 3 замаар хүртэнэ. 1. Татвар, хураамж. Оюутолгой нийт 13.7 их наяд төгрөгийг 2010 оноос хойш татвар, хураамж хэлбэрээр төлсөн. 2. Ажлын байр, худалдан авалт зэрэг эдийн засагт оруулж буй мөнгөн дүн. Оюутолгой эхэлсэн өдрөөсөө үр өгөөжөө Монгол Улсад өгч эхэлсэн. Өнөөдөр 18,000 монгол залуус өмнийн говьд дэлхийд 4-т эрэмбэлэгдэх зэсийн уурхайг бий болгож байна. 3. Ногдол ашиг. Одоогийн байдлаар Монгол Улс ч, хөрөнгө оруулагч ч энэ үр өгөөжийг хүртэж эхлээгүй байна.

Оюутолгой компанийн санхүү эрхэлсэн захирал Б.Дуламсүрэн: Өнөөдрийг хүртэл авсан зээл Монгол Улсын ч, Монголын ард түмний ч зээл биш Оюутолгойн үр өгөөжийг Монгол Улс 3 замаар хүртэнэ. 1. Татвар, хураамж. Оюутолгой нийт 13.7 их наяд төгрөгийг 2010 оноос хойш татвар, хураамж хэлбэрээр төлсөн. 2. Ажлын байр, худалдан авалт зэрэг эдийн засагт оруулж буй мөнгөн дүн. Оюутолгой эхэлсэн өдрөөсөө үр өгөөжөө Монгол Улсад өгч эхэлсэн. Өнөөдөр 18,000 монгол залуус өмнийн говьд дэлхийд 4-т эрэмбэлэгдэх зэсийн уурхайг бий болгож байна. 3. Ногдол ашиг. Одоогийн байдлаар Монгол Улс ч, хөрөнгө оруулагч ч энэ үр өгөөжийг хүртэж эхлээгүй байна.

Elch.mn

36,845 views • 9 months ago

Хамгийн өндөр ашиг өгдөг хөрөнгө оруулалт юу вэ?

Хамгийн өндөр ашиг өгдөг хөрөнгө оруулалт юу вэ?

Baljinnyam

22,332 views • 2 years ago

Хил холболтын төмөр замын гүүрэн замыг хийж байна. Монгол Хятадын олон ИТА нүсэр том ажлыг шуурхай хийж байгаа нь мундаг. Анхнаас нь зөв төлөвлөж хийсэн бол ингэж түвшний болон царигийн зөрөө гарахгүй, асар өндөр хөрөнгө оруулалт болон урсгал зардалтай болохгүй л байсан даа.

Хил холболтын төмөр замын гүүрэн замыг хийж байна. Монгол Хятадын олон ИТА нүсэр том ажлыг шуурхай хийж байгаа нь мундаг. Анхнаас нь зөв төлөвлөж хийсэн бол ингэж түвшний болон царигийн зөрөө гарахгүй, асар өндөр хөрөнгө оруулалт болон урсгал зардалтай болохгүй л байсан даа.

Lutaa

38,818 views • 10 months ago

Д.БАЯР: Эрчим хүчний реформ хийж байгаа нь зөв. Харин ч маш оройтож эхэлж байна. Одоо монгол шиг гэнэт цахилгаанаа тасалдаг улс дэлхийд байхгүй. Энэ бол дундаж зууны үеийн технологи ний нуугүй хэлэхэд. Нүүрс түлээд нийт зардал нь ажилчдынх нь цалин болж байгаа газарт хөрөнгө оруулаад, үнэ нэмээд гал унтрааж байгаа л ажил. Одоо Монгол улс юу ч бодохгүйгээр Атомын цахилгаан станц руу л явах хэрэгтэй байна.

Д.БАЯР: Эрчим хүчний реформ хийж байгаа нь зөв. Харин ч маш оройтож эхэлж байна. Одоо монгол шиг гэнэт цахилгаанаа тасалдаг улс дэлхийд байхгүй. Энэ бол дундаж зууны үеийн технологи ний нуугүй хэлэхэд. Нүүрс түлээд нийт зардал нь ажилчдынх нь цалин болж байгаа газарт хөрөнгө оруулаад, үнэ нэмээд гал унтрааж байгаа л ажил. Одоо Монгол улс юу ч бодохгүйгээр Атомын цахилгаан станц руу л явах хэрэгтэй байна.

NTV

20,743 views • 1 year ago

Мундаг залуус их байна! Монголын ирээдүй гэрэлтэй байна. Бахархаж байна. Цүнх баригчид биш харин ийм залуусаар эгнээгээ өргөтгөсөн намыг дэмжицгээе❗️

Мундаг залуус их байна! Монголын ирээдүй гэрэлтэй байна. Бахархаж байна. Цүнх баригчид биш харин ийм залуусаар эгнээгээ өргөтгөсөн намыг дэмжицгээе❗️

r. davaadorj

15,211 views • 1 year ago

ДЭЭРМИЙН ОЛЗОД ТАЛАРХАХУЙ ДОР Өнөөдрийн дүр зураг сонирхолтой. Дарханы төмөрлөгийн үйлдвэр дээр Ерөнхий сайд очиж, 246.6 тэрбум төгрөгийн татвар, 220 сая ам.долларын борлуулалт, 72.2 тэрбум төгрөгийн цэвэр ашиг гэх мэт “амжилтын” тоонуудыг бахархалтайгаар зарлаж байна. Үзүүлэлтүүд үнэхээр сайн. Гэхдээ нэг асуултыг хэн ч тавьсангүй: ❓ Энэ амжилтын үндэс суурийг хэн тавьсан бэ? “Уул уурхай, металлургийн цогцолбор байгуулах төсөл”-ийг хамтран хэрэгжүүлэх 2010, 2011 оны Хөрөнгө оруулалтын гэрээ, 2014 оны Концессын гэрээний хүрээнд 630 гаруй тэрбум төгрөгийн төсөл хөтөлбөрийг “Кью Эс Си” ХХК Дарханы төмөрлөгийн үйл ажиллагаанд зарцуулсан байдаг. Хувийн хэвшлийн хөрөнгөөр: -Уурхай босгосон, -Баяжуулах үйлдвэр байгуулсан, -Дэд бүтэц, цахилгаан, төмөр зам шийдсэн, -Машин механизм, эргэлтийн хөрөнгө бий болгосон, -Гангийн үйлдвэрийн ТЭЗҮ-г боловсруулсан. Өөрөөр хэлбэл, алдагдалтай, өртэй, түүхий эдээ ч олборлох чадамжгүй үйлдвэрийг бэлэн экспортлогч, ашигтай компани болгож чадсан. 🤥Харин дараа нь юу болсон бэ? Концессын гэрээгээр Кью Эс Си компани 30 жилийн хугацаанд ажиллах ёстой байсан. Гэвч хөрөнгө оруулагчийн хууль ёсны итгэл, гэрээний тогтвортой байдлыг үл харгалзан төр “нийтийн эрх ашиг” гэх ерөнхий ойлголтын дор нэг талын шийдвэр гаргаж “булааж” авсан. Өнөөдөр төр нэмэлт хөрөнгө оруулалт хийлгүйгээр, хувийн хэвшлийн бий болгосон суурин дээр ашигтай ажиллаж, экспорт өсгөж, валютын нөөцөд хувь нэмэр оруулж байгаадаа талархаж байна. Харин хохироод үлдсэн хувийн хэвшил, хөрөнгө оруулагч нь хаалганы цаана суусаар л байна. Эдийн засгийн хэллэгээр үүнийг “asset appropriation with zero capital injection” гэдгээр хэлж болох юм. Гэхдээ увайгүй аргаар шүү. Зүйрлэж хэлбэл: “Бусдаар байрандаа засвар хийлгэчихээд, дараа нь хөөж гаргангуутаа засварын зардал хэмнэсэндээ баярлах, сайн зассанд нь сэтгэл ханамжтай байх явдал” ⁉️Үнэхээр сайн үр дүн мөн үү? Хэрэв гэрээний дагуу үргэлжилсэн бол өнөөдөр 350 мянган тонн хүчин чадалтай Шинэ гангийн үйлдвэр бариад ашиглалтад орж байх ёстой байлаа. Гэтэл энэ алдагдсан боломжоо, баяр мэт тэмдэглээд сууж байгаа нь харамсалтай. Нөгөө талаар үүнийг нийтийн ашиг сонирхолыг хангаж төрд авлаа гэж нэрлэж байгаа нь хачирхалтай. Хэний ямар ашиг сонирхол юм бэ? Бид одоо зөвхөн баяжмал экспортолж байгаа биш, дотоодын ган үйлдвэрлэлээр импортыг орлож, нэмүү өртөг шингээсэн аж үйлдвэрлэлийн эхлэл цэг байх байлаа . Гэтэл, Төр өнөөдөр “үр дүнтэй, бүтээмжтэй, хурдан шуурхай ажиллах” үүрэг өгч байна. Гэтэл боломжит цаг хугацаа нь аль хэдийнээ өнгөрчихөөд байгаа нь хэнд ашигтай байна вэ? Хөрөнгө оруулагчийг уландаа гишгээд, бүтээсэн суурийг нь авчихаад, гарсан үр дүнг нь өөрийн мэт хараад баярлаж зогсох нь бодлогын ялалт биш. Энэ бол Монгол Улсад хөрөнгө оруулах боломжит хөрөнгө оруулагч нарт өгч буй хамгийн аюултай дохио: “Барь. Хөрөнгө оруул. Ашигтай болго. Дараа нь бид авна.” Ийм жишгээр маргааш хэн Монголд урт хугацааны аж үйлдвэрийн хөрөнгө оруулалт хийх вэ? Энэ логикоор гангийн үйлдвэртэй болох “найдвартай арга” нь: Дахиад хувийн хэвшлээр бариулчихаад, ашигтай ажиллах үед нь дахин “нийтийн эрх ашиг” гэж нэрлээд хураагаад авах байх. Энд надад бол сайн үр дүн огт харагдахгүй байна. Дөрвөн жилийн хугацаанд юу ч сайжирсангүй, бид аль хэдийнээ ийм болгочихсон байсан юм. Хайран цаг хугацаа 😡

ДЭЭРМИЙН ОЛЗОД ТАЛАРХАХУЙ ДОР Өнөөдрийн дүр зураг сонирхолтой. Дарханы төмөрлөгийн үйлдвэр дээр Ерөнхий сайд очиж, 246.6 тэрбум төгрөгийн татвар, 220 сая ам.долларын борлуулалт, 72.2 тэрбум төгрөгийн цэвэр ашиг гэх мэт “амжилтын” тоонуудыг бахархалтайгаар зарлаж байна. Үзүүлэлтүүд үнэхээр сайн. Гэхдээ нэг асуултыг хэн ч тавьсангүй: ❓ Энэ амжилтын үндэс суурийг хэн тавьсан бэ? “Уул уурхай, металлургийн цогцолбор байгуулах төсөл”-ийг хамтран хэрэгжүүлэх 2010, 2011 оны Хөрөнгө оруулалтын гэрээ, 2014 оны Концессын гэрээний хүрээнд 630 гаруй тэрбум төгрөгийн төсөл хөтөлбөрийг “Кью Эс Си” ХХК Дарханы төмөрлөгийн үйл ажиллагаанд зарцуулсан байдаг. Хувийн хэвшлийн хөрөнгөөр: -Уурхай босгосон, -Баяжуулах үйлдвэр байгуулсан, -Дэд бүтэц, цахилгаан, төмөр зам шийдсэн, -Машин механизм, эргэлтийн хөрөнгө бий болгосон, -Гангийн үйлдвэрийн ТЭЗҮ-г боловсруулсан. Өөрөөр хэлбэл, алдагдалтай, өртэй, түүхий эдээ ч олборлох чадамжгүй үйлдвэрийг бэлэн экспортлогч, ашигтай компани болгож чадсан. 🤥Харин дараа нь юу болсон бэ? Концессын гэрээгээр Кью Эс Си компани 30 жилийн хугацаанд ажиллах ёстой байсан. Гэвч хөрөнгө оруулагчийн хууль ёсны итгэл, гэрээний тогтвортой байдлыг үл харгалзан төр “нийтийн эрх ашиг” гэх ерөнхий ойлголтын дор нэг талын шийдвэр гаргаж “булааж” авсан. Өнөөдөр төр нэмэлт хөрөнгө оруулалт хийлгүйгээр, хувийн хэвшлийн бий болгосон суурин дээр ашигтай ажиллаж, экспорт өсгөж, валютын нөөцөд хувь нэмэр оруулж байгаадаа талархаж байна. Харин хохироод үлдсэн хувийн хэвшил, хөрөнгө оруулагч нь хаалганы цаана суусаар л байна. Эдийн засгийн хэллэгээр үүнийг “asset appropriation with zero capital injection” гэдгээр хэлж болох юм. Гэхдээ увайгүй аргаар шүү. Зүйрлэж хэлбэл: “Бусдаар байрандаа засвар хийлгэчихээд, дараа нь хөөж гаргангуутаа засварын зардал хэмнэсэндээ баярлах, сайн зассанд нь сэтгэл ханамжтай байх явдал” ⁉️Үнэхээр сайн үр дүн мөн үү? Хэрэв гэрээний дагуу үргэлжилсэн бол өнөөдөр 350 мянган тонн хүчин чадалтай Шинэ гангийн үйлдвэр бариад ашиглалтад орж байх ёстой байлаа. Гэтэл энэ алдагдсан боломжоо, баяр мэт тэмдэглээд сууж байгаа нь харамсалтай. Нөгөө талаар үүнийг нийтийн ашиг сонирхолыг хангаж төрд авлаа гэж нэрлэж байгаа нь хачирхалтай. Хэний ямар ашиг сонирхол юм бэ? Бид одоо зөвхөн баяжмал экспортолж байгаа биш, дотоодын ган үйлдвэрлэлээр импортыг орлож, нэмүү өртөг шингээсэн аж үйлдвэрлэлийн эхлэл цэг байх байлаа . Гэтэл, Төр өнөөдөр “үр дүнтэй, бүтээмжтэй, хурдан шуурхай ажиллах” үүрэг өгч байна. Гэтэл боломжит цаг хугацаа нь аль хэдийнээ өнгөрчихөөд байгаа нь хэнд ашигтай байна вэ? Хөрөнгө оруулагчийг уландаа гишгээд, бүтээсэн суурийг нь авчихаад, гарсан үр дүнг нь өөрийн мэт хараад баярлаж зогсох нь бодлогын ялалт биш. Энэ бол Монгол Улсад хөрөнгө оруулах боломжит хөрөнгө оруулагч нарт өгч буй хамгийн аюултай дохио: “Барь. Хөрөнгө оруул. Ашигтай болго. Дараа нь бид авна.” Ийм жишгээр маргааш хэн Монголд урт хугацааны аж үйлдвэрийн хөрөнгө оруулалт хийх вэ? Энэ логикоор гангийн үйлдвэртэй болох “найдвартай арга” нь: Дахиад хувийн хэвшлээр бариулчихаад, ашигтай ажиллах үед нь дахин “нийтийн эрх ашиг” гэж нэрлээд хураагаад авах байх. Энд надад бол сайн үр дүн огт харагдахгүй байна. Дөрвөн жилийн хугацаанд юу ч сайжирсангүй, бид аль хэдийнээ ийм болгочихсон байсан юм. Хайран цаг хугацаа 😡

Шижир Энхбаяр

35,458 views • 7 months ago

“ДЦС-5” ОНӨААТҮГ-ын ТУЗ-ийн дарга Л.Хосбаяр: Дулааны тавдугаар цахилгаан станц төслийн нийт хөрөнгө оруулалт 658.6 сая ам.доллар бөгөөд үүний 80 хувийг хувийн хэвшил, 20 хувийг төр санхүүжүүлнэ. 13 жилийн дараа хөрөнгө оруулалтаа нөхнө

“ДЦС-5” ОНӨААТҮГ-ын ТУЗ-ийн дарга Л.Хосбаяр: Дулааны тавдугаар цахилгаан станц төслийн нийт хөрөнгө оруулалт 658.6 сая ам.доллар бөгөөд үүний 80 хувийг хувийн хэвшил, 20 хувийг төр санхүүжүүлнэ. 13 жилийн дараа хөрөнгө оруулалтаа нөхнө

liveTV.mn

10,155 views • 5 months ago

ГЕРМАНЫ ХӨРӨНГӨ ОРУУЛАГЧ МОНГОЛ УЛСАД САНУУЛГА ИРҮҮЛЭВ Энэ бол энгийн нэг бизнесийн маргаан биш. Энэ бол хөрөнгө оруулагчийн итгэлийг урвуулан ашиглаж, түүнийг дээрэмдэж, шударга ёсыг гутаасан түүх юм. Герман Улсын хөрөнгө оруулагч Монгол улсад сайн санааны үндсэн дээр, итгэл өвөрлөн, хөрөнгө оруулахаар орж ирсэн. Гэвч тэрбээр хамгаалалт биш, харин хууран мэхлэлт, хориг саад, олон жилийн турш шийдэгдээгүй хохирлыг амссаар ирлээ. Швейцарын Танхимын Дэргэдэх Олон Улсын Арбитрын шүүхийн эцсийн шийдвэр гарсан хэдий ч шийдвэрийн бодит хэрэгжилт хангагдаагүй хэвээр байсаар байна. Шийдвэр хэрэгжихгүй бол хууль дээдлэх ёс үгүй болдог. Энэ бол нэг хөрөнгө оруулагчийн, нэг өмчийн, нэг маргааны асуудал биш. Энэ бол Монгол Улс хариуцлагатай байж, шударга ёсыг хамгаалан, олон улсын хөрөнгө оруулагчдын үнэнч, найдвартай орчин байж чадах эсэхийг шалгасан бодит сорилт юм. “Бату Констракшн” ХХК-ийн гүйцэтгэх захирал ноён Батзаяа Улаанбаатар хотын Зайсан дахь томоохон орон сууцны төслийг хэрэгжүүлэх зорилгоор Герман хөрөнгө оруулагч Флориан фон Тухерт хандсан юм. “Герман Монгол Пропертийз” ХХК Монгол улсад их хэмжээний хөрөнгө оруулахаар тодорхой бизнес төлөвлөгөөтэй үйл ажиллагаагаа эхлүүлсэн бөгөөд төслийн санхүүжилтийг герман тал бүрэн хариуцаж. харин “Бату Констракшн” ХХК газар эзэмших эрх болон холбогдох орон нутгийн зөвшөөрлүүдийг бүрдүүлэх үүргийг хүлээсэн байна. Эхэндээ бүх зүйл хууль ёсны мэт харагдаж байсан ч үнэн хэрэгтээ түүний цаана ноцтой зөрчил, эргэлзээ хэдийнэ үүссэн байлаа. Төслийн хэрэгжилтийн төгсгөлийн шатанд “Бату” газар эзэмших зөвшөөрлөө сунгаагүй бөгөөд үүний улмаас талуудын харилцаанд ноцтой ан цав сууж эхэлсэн ба харилцаа доройтохтой зэрэгцэн төслийг булаан авах, хөрөнгө оруулагчийг шахан гаргах, мөн санхүүжүүлэгч талыг хохироох зорилготой ажиллагаа өрнөсөн. Ноён Батзаяа Байгаль орчны сайд асан эцгийнхээ улс төрийн нөлөөг зэвсэг болгон ашиглаж газрыг хувийн ашиг хонжоо олохын тулд булаан авч, хууль ёсны хөрөнгө оруулалтыг эрх мэдлээ урвуулан ашигласан хэрэг болгон хувиргасан. Энэ бол ёс зүйн өчүүхэн алдаа биш, энэ бол шударга хэлцэл, хууль ёсны хөрөнгө оруулалтын эсрэг улс төрийн нөлөөг зэвсэглэн ашигласан увайгүй үйлдэл. Хууль дээдэлсэн аль ч тогтолцоонд ийм үйлдлийг нэн даруй шалгаж, бүрэн хариуцлага тооцож, ял шийтгэл хүлээлгэх ёстой. Монгол Улсад бодитой эрх зүйн хамгаалалт хангагдаагүй тул “Герман Монгол Пропертийз” ХХК Швейцарын Танхимын Дэргэдэх Олон Улсын Арбитрын шүүхэд арбитрын журмаар нэхэмжлэл гаргахаас өөр сонголтгүй болсон. Арбитрын ажиллагаа ид үргэлжилж байх үед “Бату Констракшн” ХХК нь хөрөнгө оруулагчийн зөвшөөрөл, оролцоо, мэдэгдэлгүйгээр нууц үйл ажиллагаа явуулсан бөгөөд тэрээр “Хамтын ажиллагааны гэрээ” нэрийн дор “Глобал Бридж Констракшн” компанийг төсөлд татан оролцуулж, дуусаагүй барилгуудыг “Глобал Резиденс” нэрээр дахин бүртгүүлсэн нь хөрөнгө оруулагчийн эрх, хууль ёсны ашиг сонирхлыг зөрчиж, төслийн хяналтыг өөртөө шилжүүлэн авах зорилготой алхам байсан гэх үндэслэлтэй.. Энэ бол бизнес түншүүдийн энгийн зөрчил биш. Энэ бол гадаадын хөрөнгө оруулагчийн итгэлийг хөсөр хаяж, хууль ёсны хамтын ажиллагааг санаатайгаар нураасан, луйврын цэвэр жишээ юм. Герман хөрөнгө оруулагч төслийг бүрэн санхүүжүүлж, эрсдэл, ачааллыг дангаараа үүрсэн байхад “Бату Констракшн” болон “Глобал Бридж Констракшн” нар түүний хөрөнгөөр бий болсон төслийн хөрөнгийг завшин, хяналтыг булаан авахыг оролдсон байна. “Бату” энэхүү хууль бус үйл ажиллагааг зохион байгуулж, “Глобал Бридж Констракшн” түүнд санаатайгаар нэгдэхдээ хөрөнгө оруулагчийн зөвшөөрөл байгаагүйг, төсөл маргаантай байгааг, мөн “Бату” хууль зөрчиж байгааг мэдсээр атал уг ажиллагаанд оролцсон нь тогтоогдсон. Энэ бол ил цагаан, ёс зүйгүй хуйвалдаан байлаа. Тэд үүнийг зүгээр нэг бичиг цаасны маргаан мэт харагдуулахыг оролдсон бөгөөд “Бату” болон “Глобал” дуусаагүй барилгуудын бүртгэлийг ашиглан төслийн хяналтыг хууль бусаар шилжүүлж, хөрөнгө оруулагчийг төслөөс шахан гаргасан байна. Үүгээр ч зогсохгүй, тэд танхай этгээдүүдийг оруулан, тэднээр барилгын цоож цуургыг солиулж, сүрдүүлэг, эмх замбараагүй байдлаар дамжуулан төслийн хяналтыг хүчээр булаан авсан. Ийнхүү хөрөнгө оруулагчийн эрх ноцтойгоор зөрчигдөж, түүний хууль ёсны байр суурь үгүй болсон бөгөөд түүний итгэлийг хамтрагч нь өөрийн ашиг сонирхолд ашигласан байна. Тэд энэ хэрэгт хөрөнгө оруулагчийг хууль ёсны ашиг хүртэх эрхээс нь салгах зохион байгуулалттай ажиллагааг хамтран хэрэгжүүлсэн хуйвалдааны шууд хамсаатнууд болсон юм. Монгол улсад шийдвэр гүйцэтгэл авлигаас болж гацаанд орсон. Энэ хэрэг зөвхөн төсөлд оролцсон аж ахуйн нэгжээр хязгаарлагдахгүй, уг хэрэгтэй холбогдсон Шүүхийн сахилгын хорооны даргаар ажиллаж байсан этгээд маргаантай хөрөнгөн дэх нэг орон сууцыг хахууль хэлбэрээр авсан гэж үзэх үндэслэл байна. Энэ бол өчүүхэн зөрчил огт биш, харин ил тод илэрч буй авлигын шинжтэй ноцтой үйлдэл юм. Тогтолцоо нь шударга байдал, хууль дээдлэх зарчмыг хамгаалах үүрэгтэй атал маргаантай хөрөнгөтэй холбоотойгоор өндөр албан тушаалтнууд нөлөөнд автдаг тохиолдолд шударга ёсны үндэс өөрөө ганхаж байна гэсэн үг. Шүүхийн байгууллагын албан тушаалтнууд хувийн ашиг сонирхлоор нөлөөлөлд автах нөхцөл бүрдвэл шүүх нь эрхийг хамгаалах чиг үүргээ алдаж, харин ч эрх зүйн зөрчлийг өөгшүүлэх хэрэгсэл болж хувирна. Тогтолцоо нь хууль ёсны шийдвэрийг биш, буруутай этгээдүүдийг хамгаалж эхлэхэд шударга ёс үхдэл болж хувирдаг нь жам. Талуудын хооронд үүссэн маргааны хохирол өнөөдрийг хүртэл үргэлжилсээр байна. Энэ нь зөвхөн санхүүгийн алдагдал биш, энэ бол Монгол Улсын нэр хүндэд учирч буй ноцтой хохирол юм. Энэ хэрэг олон улсын анхаарлыг татаж байна. Хэвлэл мэдээлэл, хууль зүйн шинжээчид, бизнесийн хүрээнийхэн, хөрөнгө оруулагчид бүгд ажиглаж байна. Хөрөнгө оруулагчид зөвхөн ашиг олох боломжийг эрэлхийлдэггүй, тэд өөрсдийн эрхийн хамгаалалт, гэрээний биелэлт, авлигын шийтгэл, дарамт, сүрдүүлгээс ангид байх боломжоо баталгаажуулахыг хүсдэг. Хууль ёсны хөрөнгө оруулагчдыг хамгаалж чадахгүй, эсвэл хамгаалахыг ч хүсэхгүй улс орны нэр хүнд дэлхийд ноцтойгоор унаж, хөрөнгө оруулагчдын итгэл бүрмөсөн алдарна. Хэрэв асуудал үргэлжилбэл, олон улсын шүүхэд хандах ажиллагаа явагдаж, ICSID болон бусад олон улсын хэрэг үүсэх нөхцөл бүрдэх бөгөөд маргаан сунжрах тусам Монгол улсад гарах хохирол улам ихсэж, энэ нь зөвхөн хөрөнгө оруулагчдын бус Монголын нэр хүндэд ч сөргөөр нөлөөлнө. Энэ хэрэгт хууль бусаар оролцсон хүмүүс хариуцлагаас мултарч байхад ямар ч улс хөгжинө гэж үгүй. Шударга хөрөнгө оруулагч олон жил тэмцэх ёсгүй. Хувийн ашиг сонирхлынхоо төлөө эрх мэдэл, албан тушаалаа урвуулан ашигладаг цөөн хэдэн хүний үйлдлээс болж хөгжих бүрэн боломжтой Монгол Улсын ирээдүй гацах ёсгүй.Энэ бол ард иргэдийн чадамжийн асуудал биш, хууль бус үйлдэлтэй тэмцэхгүй, хуулийг шударгаар, хатуу хэрэгжүүлж чадахгүй байгаагийн гашуун үр дагавар юм. Европын орнууд, тэр дундаа Холбооны Бүгд Найрамдах Герман улсын хөрөнгө оруулагчид Монгол улсад өнөөдөр ч хөрөнгө оруулахад бэлэн хэвээр байна. Герман улс уул уурхай, барилга, сэргээгдэх эрчим хүчний салбарт дэлхийд тэргүүлэгч орон, харин Европын Холбоо бол дэлхийн хамгийн том, хүчирхэг эдийн засагтай улсуудыг нэгтгэсэн төв билээ. Монгол Улс хөгжил, шударга ёсыг зэрэг авч явах бүрэн боломжтой. Гагцхүү хуурч мэхлэх, саад хийх, эрх мэдлээ урвуулан ашиглах, шударга хөрөнгө оруулагчдыг үргээдэг хуулийн хэрэгжилтийн доголдлыг даруй зогсоох шаардлагатай. Хэрэв Монгол Улс шийдвэртэй алхам хийж чадвал хөрөнгө оруулагчдын итгэлийг саргээж, урт хугацааны хөгжил цэцэглэлтийн үүдийг нээж чадна. Харин арга хэмжээ авахгүй бол шударга ёс бүрмөсөн алдагдаж, авлига шийтгэлгүй үлдэж, авлигачид ял завшдаг орон гэсэн хатуу мессеж дэлхий нийтэд түгэн тархах болно. Редакцын бус нийтлэл

ГЕРМАНЫ ХӨРӨНГӨ ОРУУЛАГЧ МОНГОЛ УЛСАД САНУУЛГА ИРҮҮЛЭВ Энэ бол энгийн нэг бизнесийн маргаан биш. Энэ бол хөрөнгө оруулагчийн итгэлийг урвуулан ашиглаж, түүнийг дээрэмдэж, шударга ёсыг гутаасан түүх юм. Герман Улсын хөрөнгө оруулагч Монгол улсад сайн санааны үндсэн дээр, итгэл өвөрлөн, хөрөнгө оруулахаар орж ирсэн. Гэвч тэрбээр хамгаалалт биш, харин хууран мэхлэлт, хориг саад, олон жилийн турш шийдэгдээгүй хохирлыг амссаар ирлээ. Швейцарын Танхимын Дэргэдэх Олон Улсын Арбитрын шүүхийн эцсийн шийдвэр гарсан хэдий ч шийдвэрийн бодит хэрэгжилт хангагдаагүй хэвээр байсаар байна. Шийдвэр хэрэгжихгүй бол хууль дээдлэх ёс үгүй болдог. Энэ бол нэг хөрөнгө оруулагчийн, нэг өмчийн, нэг маргааны асуудал биш. Энэ бол Монгол Улс хариуцлагатай байж, шударга ёсыг хамгаалан, олон улсын хөрөнгө оруулагчдын үнэнч, найдвартай орчин байж чадах эсэхийг шалгасан бодит сорилт юм. “Бату Констракшн” ХХК-ийн гүйцэтгэх захирал ноён Батзаяа Улаанбаатар хотын Зайсан дахь томоохон орон сууцны төслийг хэрэгжүүлэх зорилгоор Герман хөрөнгө оруулагч Флориан фон Тухерт хандсан юм. “Герман Монгол Пропертийз” ХХК Монгол улсад их хэмжээний хөрөнгө оруулахаар тодорхой бизнес төлөвлөгөөтэй үйл ажиллагаагаа эхлүүлсэн бөгөөд төслийн санхүүжилтийг герман тал бүрэн хариуцаж. харин “Бату Констракшн” ХХК газар эзэмших эрх болон холбогдох орон нутгийн зөвшөөрлүүдийг бүрдүүлэх үүргийг хүлээсэн байна. Эхэндээ бүх зүйл хууль ёсны мэт харагдаж байсан ч үнэн хэрэгтээ түүний цаана ноцтой зөрчил, эргэлзээ хэдийнэ үүссэн байлаа. Төслийн хэрэгжилтийн төгсгөлийн шатанд “Бату” газар эзэмших зөвшөөрлөө сунгаагүй бөгөөд үүний улмаас талуудын харилцаанд ноцтой ан цав сууж эхэлсэн ба харилцаа доройтохтой зэрэгцэн төслийг булаан авах, хөрөнгө оруулагчийг шахан гаргах, мөн санхүүжүүлэгч талыг хохироох зорилготой ажиллагаа өрнөсөн. Ноён Батзаяа Байгаль орчны сайд асан эцгийнхээ улс төрийн нөлөөг зэвсэг болгон ашиглаж газрыг хувийн ашиг хонжоо олохын тулд булаан авч, хууль ёсны хөрөнгө оруулалтыг эрх мэдлээ урвуулан ашигласан хэрэг болгон хувиргасан. Энэ бол ёс зүйн өчүүхэн алдаа биш, энэ бол шударга хэлцэл, хууль ёсны хөрөнгө оруулалтын эсрэг улс төрийн нөлөөг зэвсэглэн ашигласан увайгүй үйлдэл. Хууль дээдэлсэн аль ч тогтолцоонд ийм үйлдлийг нэн даруй шалгаж, бүрэн хариуцлага тооцож, ял шийтгэл хүлээлгэх ёстой. Монгол Улсад бодитой эрх зүйн хамгаалалт хангагдаагүй тул “Герман Монгол Пропертийз” ХХК Швейцарын Танхимын Дэргэдэх Олон Улсын Арбитрын шүүхэд арбитрын журмаар нэхэмжлэл гаргахаас өөр сонголтгүй болсон. Арбитрын ажиллагаа ид үргэлжилж байх үед “Бату Констракшн” ХХК нь хөрөнгө оруулагчийн зөвшөөрөл, оролцоо, мэдэгдэлгүйгээр нууц үйл ажиллагаа явуулсан бөгөөд тэрээр “Хамтын ажиллагааны гэрээ” нэрийн дор “Глобал Бридж Констракшн” компанийг төсөлд татан оролцуулж, дуусаагүй барилгуудыг “Глобал Резиденс” нэрээр дахин бүртгүүлсэн нь хөрөнгө оруулагчийн эрх, хууль ёсны ашиг сонирхлыг зөрчиж, төслийн хяналтыг өөртөө шилжүүлэн авах зорилготой алхам байсан гэх үндэслэлтэй.. Энэ бол бизнес түншүүдийн энгийн зөрчил биш. Энэ бол гадаадын хөрөнгө оруулагчийн итгэлийг хөсөр хаяж, хууль ёсны хамтын ажиллагааг санаатайгаар нураасан, луйврын цэвэр жишээ юм. Герман хөрөнгө оруулагч төслийг бүрэн санхүүжүүлж, эрсдэл, ачааллыг дангаараа үүрсэн байхад “Бату Констракшн” болон “Глобал Бридж Констракшн” нар түүний хөрөнгөөр бий болсон төслийн хөрөнгийг завшин, хяналтыг булаан авахыг оролдсон байна. “Бату” энэхүү хууль бус үйл ажиллагааг зохион байгуулж, “Глобал Бридж Констракшн” түүнд санаатайгаар нэгдэхдээ хөрөнгө оруулагчийн зөвшөөрөл байгаагүйг, төсөл маргаантай байгааг, мөн “Бату” хууль зөрчиж байгааг мэдсээр атал уг ажиллагаанд оролцсон нь тогтоогдсон. Энэ бол ил цагаан, ёс зүйгүй хуйвалдаан байлаа. Тэд үүнийг зүгээр нэг бичиг цаасны маргаан мэт харагдуулахыг оролдсон бөгөөд “Бату” болон “Глобал” дуусаагүй барилгуудын бүртгэлийг ашиглан төслийн хяналтыг хууль бусаар шилжүүлж, хөрөнгө оруулагчийг төслөөс шахан гаргасан байна. Үүгээр ч зогсохгүй, тэд танхай этгээдүүдийг оруулан, тэднээр барилгын цоож цуургыг солиулж, сүрдүүлэг, эмх замбараагүй байдлаар дамжуулан төслийн хяналтыг хүчээр булаан авсан. Ийнхүү хөрөнгө оруулагчийн эрх ноцтойгоор зөрчигдөж, түүний хууль ёсны байр суурь үгүй болсон бөгөөд түүний итгэлийг хамтрагч нь өөрийн ашиг сонирхолд ашигласан байна. Тэд энэ хэрэгт хөрөнгө оруулагчийг хууль ёсны ашиг хүртэх эрхээс нь салгах зохион байгуулалттай ажиллагааг хамтран хэрэгжүүлсэн хуйвалдааны шууд хамсаатнууд болсон юм. Монгол улсад шийдвэр гүйцэтгэл авлигаас болж гацаанд орсон. Энэ хэрэг зөвхөн төсөлд оролцсон аж ахуйн нэгжээр хязгаарлагдахгүй, уг хэрэгтэй холбогдсон Шүүхийн сахилгын хорооны даргаар ажиллаж байсан этгээд маргаантай хөрөнгөн дэх нэг орон сууцыг хахууль хэлбэрээр авсан гэж үзэх үндэслэл байна. Энэ бол өчүүхэн зөрчил огт биш, харин ил тод илэрч буй авлигын шинжтэй ноцтой үйлдэл юм. Тогтолцоо нь шударга байдал, хууль дээдлэх зарчмыг хамгаалах үүрэгтэй атал маргаантай хөрөнгөтэй холбоотойгоор өндөр албан тушаалтнууд нөлөөнд автдаг тохиолдолд шударга ёсны үндэс өөрөө ганхаж байна гэсэн үг. Шүүхийн байгууллагын албан тушаалтнууд хувийн ашиг сонирхлоор нөлөөлөлд автах нөхцөл бүрдвэл шүүх нь эрхийг хамгаалах чиг үүргээ алдаж, харин ч эрх зүйн зөрчлийг өөгшүүлэх хэрэгсэл болж хувирна. Тогтолцоо нь хууль ёсны шийдвэрийг биш, буруутай этгээдүүдийг хамгаалж эхлэхэд шударга ёс үхдэл болж хувирдаг нь жам. Талуудын хооронд үүссэн маргааны хохирол өнөөдрийг хүртэл үргэлжилсээр байна. Энэ нь зөвхөн санхүүгийн алдагдал биш, энэ бол Монгол Улсын нэр хүндэд учирч буй ноцтой хохирол юм. Энэ хэрэг олон улсын анхаарлыг татаж байна. Хэвлэл мэдээлэл, хууль зүйн шинжээчид, бизнесийн хүрээнийхэн, хөрөнгө оруулагчид бүгд ажиглаж байна. Хөрөнгө оруулагчид зөвхөн ашиг олох боломжийг эрэлхийлдэггүй, тэд өөрсдийн эрхийн хамгаалалт, гэрээний биелэлт, авлигын шийтгэл, дарамт, сүрдүүлгээс ангид байх боломжоо баталгаажуулахыг хүсдэг. Хууль ёсны хөрөнгө оруулагчдыг хамгаалж чадахгүй, эсвэл хамгаалахыг ч хүсэхгүй улс орны нэр хүнд дэлхийд ноцтойгоор унаж, хөрөнгө оруулагчдын итгэл бүрмөсөн алдарна. Хэрэв асуудал үргэлжилбэл, олон улсын шүүхэд хандах ажиллагаа явагдаж, ICSID болон бусад олон улсын хэрэг үүсэх нөхцөл бүрдэх бөгөөд маргаан сунжрах тусам Монгол улсад гарах хохирол улам ихсэж, энэ нь зөвхөн хөрөнгө оруулагчдын бус Монголын нэр хүндэд ч сөргөөр нөлөөлнө. Энэ хэрэгт хууль бусаар оролцсон хүмүүс хариуцлагаас мултарч байхад ямар ч улс хөгжинө гэж үгүй. Шударга хөрөнгө оруулагч олон жил тэмцэх ёсгүй. Хувийн ашиг сонирхлынхоо төлөө эрх мэдэл, албан тушаалаа урвуулан ашигладаг цөөн хэдэн хүний үйлдлээс болж хөгжих бүрэн боломжтой Монгол Улсын ирээдүй гацах ёсгүй.Энэ бол ард иргэдийн чадамжийн асуудал биш, хууль бус үйлдэлтэй тэмцэхгүй, хуулийг шударгаар, хатуу хэрэгжүүлж чадахгүй байгаагийн гашуун үр дагавар юм. Европын орнууд, тэр дундаа Холбооны Бүгд Найрамдах Герман улсын хөрөнгө оруулагчид Монгол улсад өнөөдөр ч хөрөнгө оруулахад бэлэн хэвээр байна. Герман улс уул уурхай, барилга, сэргээгдэх эрчим хүчний салбарт дэлхийд тэргүүлэгч орон, харин Европын Холбоо бол дэлхийн хамгийн том, хүчирхэг эдийн засагтай улсуудыг нэгтгэсэн төв билээ. Монгол Улс хөгжил, шударга ёсыг зэрэг авч явах бүрэн боломжтой. Гагцхүү хуурч мэхлэх, саад хийх, эрх мэдлээ урвуулан ашиглах, шударга хөрөнгө оруулагчдыг үргээдэг хуулийн хэрэгжилтийн доголдлыг даруй зогсоох шаардлагатай. Хэрэв Монгол Улс шийдвэртэй алхам хийж чадвал хөрөнгө оруулагчдын итгэлийг саргээж, урт хугацааны хөгжил цэцэглэлтийн үүдийг нээж чадна. Харин арга хэмжээ авахгүй бол шударга ёс бүрмөсөн алдагдаж, авлига шийтгэлгүй үлдэж, авлигачид ял завшдаг орон гэсэн хатуу мессеж дэлхий нийтэд түгэн тархах болно. Редакцын бус нийтлэл

Budragchaa Serdamba

13,436 views • 1 month ago

НУУЦ МАТЕРИАЛУУД: ХУДАЛДАГДСАН ХУУЛЬ ХБНГУ-ын хөрөнгө Флориан Фон Тухер Монгол Улсад 4,000,000 еврогийн хөрөнгө оруулалт хийгээд түүнийгээ алдаж хохирсон болохыг Швейцарын олон улсын арбит шүүх 2021 оны 10 дугаар сарын 28-ны өдрийн шийдвэрээрээ тогтоожээ. Гэтэл Баянзүрх дүүргийн иргэний хэргийн шүүх нь Арбит шүүхийн шийдвэрийн биелэлтийг түдгэлзүүлсэн "маш гайхалтай" шийдвэрийг 2024 оны нэгдүгээр сарын 08-ндгаргасан байна. Арбитрыншүүхийн шийдвэрийг дэлхийн улс орнууд даган мөрдөж, заавал биелүүлэх үүрэгтэй байдаг аж. Гэтэл Монгол Улсын иргэний шүүх арбитрын шүүхийн шийдвэрийн биелэлтийг түдгэлзүүлсэн үйлдэл нь Монгол Улсын нэр хүндийголон улсад унагах, Монгол Улсыгэдийн засгийн хориг арга хэмжээнд оруулах, гадаадын хөрөнгө оруулагчдын итгэлийг алдаж, дахин хэзээ ч хөрөнгө оруулалт авахгүй байх олон сөрөг үр дагаварт хүргэх эрсдэлд оруулсныг Олон улсын хуульчид анхааруулав.

НУУЦ МАТЕРИАЛУУД: ХУДАЛДАГДСАН ХУУЛЬ ХБНГУ-ын хөрөнгө Флориан Фон Тухер Монгол Улсад 4,000,000 еврогийн хөрөнгө оруулалт хийгээд түүнийгээ алдаж хохирсон болохыг Швейцарын олон улсын арбит шүүх 2021 оны 10 дугаар сарын 28-ны өдрийн шийдвэрээрээ тогтоожээ. Гэтэл Баянзүрх дүүргийн иргэний хэргийн шүүх нь Арбит шүүхийн шийдвэрийн биелэлтийг түдгэлзүүлсэн "маш гайхалтай" шийдвэрийг 2024 оны нэгдүгээр сарын 08-ндгаргасан байна. Арбитрыншүүхийн шийдвэрийг дэлхийн улс орнууд даган мөрдөж, заавал биелүүлэх үүрэгтэй байдаг аж. Гэтэл Монгол Улсын иргэний шүүх арбитрын шүүхийн шийдвэрийн биелэлтийг түдгэлзүүлсэн үйлдэл нь Монгол Улсын нэр хүндийголон улсад унагах, Монгол Улсыгэдийн засгийн хориг арга хэмжээнд оруулах, гадаадын хөрөнгө оруулагчдын итгэлийг алдаж, дахин хэзээ ч хөрөнгө оруулалт авахгүй байх олон сөрөг үр дагаварт хүргэх эрсдэлд оруулсныг Олон улсын хуульчид анхааруулав.

Budragchaa Serdamba

43,602 views • 2 years ago

Ч.Хашчулуун: Монголын эдийн засаг сүүлийн 5 жил эрчтэй тэлсэн нь ЗГ сайн ажилласны үр дүн биш. ЗГ-ын зардал их нэмэгдэж, олон их наяд төгрөгийг үр ашиггүй зарцуулсан. Харин одоо эдийн засгийн эрүүл бодлого хэрэгжүүлбэл нөхцөл байдал тийм ч хүндэрчхээгүй байна

Ч.Хашчулуун: Монголын эдийн засаг сүүлийн 5 жил эрчтэй тэлсэн нь ЗГ сайн ажилласны үр дүн биш. ЗГ-ын зардал их нэмэгдэж, олон их наяд төгрөгийг үр ашиггүй зарцуулсан. Харин одоо эдийн засгийн эрүүл бодлого хэрэгжүүлбэл нөхцөл байдал тийм ч хүндэрчхээгүй байна

Bloomberg TV Mongolia

15,793 views • 1 year ago